Czasem decydują godziny, innym razem liczy się świadomość ryzyka. PEP i PrEP są skutecznymi metodami profilaktyki HIV, które działają w różnych momentach. Kiedy i dlaczego warto się na nie zdecydować? Tłumaczymy, jak zadbać o swoje zdrowie i skutecznie je chronić.
Kiedy zdecydować się na PEP, a kiedy PrEP?
Gdy standardowe zabezpieczenia zawodzą, możesz odzyskać kontrolę nad swoim zdrowiem. Dzięki profilaktyce nie musisz działać w stresie ani żyć w niewiedzy. W przypadku skutecznej ochrony przed HIV liczy się rozróżnianie PEP i PrEP. Wiedza na ich temat pomoże Ci podjąć świadomą decyzję.
Obie metody są bezpieczne, dobrze przebadane i rekomendowane przez środowisko medyczne. Uważa się je za jeden z najskuteczniejszych elementów nowoczesnej profilaktyki HIV. Przed podjęciem się każdej z terapii – poekspozycyjnej czy przedekspozycyjnej – należy omówić jej kroki ze specjalistą, który zleci potrzebne badania. Istnieje możliwość skorzystania z konsultacji pep lub prep online. Warto wiedzieć, że przyjmowane leki nie chronią przed innymi STI (chorobami przenoszonymi drogą płciową).
Co różni te metody? Przede wszystkim moment zastosowania terapii. Jak sama nazwa wskazuje, profilaktykę poekspozycyjną (PEP) stosuje się, gdy doszło do potencjalnego zakażenia wirusem. W jej przypadku liczy się szybka reakcja. Co więcej, osoby, które skorzystały kiedyś z takiej terapii, w przyszłości decydują się na PrEP.
Profilaktyka przedekspozycyjna eliminuje stres związany z niepewnością, ponieważ jest rozwiązaniem zaplanowanym i długofalowym. Sprawdza się zawsze wtedy, gdy znajdujesz się w ryzykownych okolicznościach. Działa z wyprzedzeniem, jeszcze zanim dojdzie do sytuacji niesprzyjającej Twojemu zdrowiu.
Profilaktyka poekspozycyjna – co musisz wiedzieć?
Nie każda ryzykowna sytuacja wynika z braku odpowiedzialności. Losowe zdarzenie może dotknąć każdego – pęknięta prezerwatywa, ukłucie igłą, udzielanie pierwszej pomocy. Do skaleczenia ostrym przedmiotem z materiałem biologicznym osoby, której statusu HIV zwyczajnie nie znasz, dochodzi nawet w miejscach publicznych lub pracy (niekoniecznie w placówkach medycznych).
Aby nie doszło do trwałego zakażenia, stosuje się profilaktykę poekspozycyjną, która obniża to ryzyko. Celem PEP jest „zablokowanie” wirusa już po zaistniałym narażeniu na HIV. Warto pamiętać, że leczenie należy rozpocząć jak najszybciej. Po upływie maksymalnie 72 godzin terapia przestaje być skuteczna.
Profilaktyka przedekspozycyjna – dlaczego warto?
PrEP jest przeznaczony dla HIV-ujemnych, które regularnie lub okresowo należą do grupy podwyższonego ryzyka zakażenia. To rozwiązanie zalecane osobom, które mają wielu partnerów seksualnych, nie zawsze używają prezerwatyw, prowadzą intensywne życie towarzyskie i przyjmują substancje psychoaktywne. Profilaktyka przedekspozycyjna jest stosowana jako dodatkowa forma ochrony przed wirusem.
Profilaktyka przeciwko HIV skutecznie zmniejsza liczbę nowych zakażeń. PEP stosuje się po fakcie, z kolei PrEP sprawdza się przed potencjalnym narażeniem na przeniesienie wirusa.
