Życie w ciągłym biegu sprawia, że coraz więcej osób poszukuje naturalnych sposobów na poprawę koncentracji i energii. Jednym z nich jest herbata matcha, która wyróżnia się intensywnym, zielonym kolorem i bogactwem składników odżywczych. Zawarte w niej substancje, w tym polifenole, wykazują duży potencjał prozdrowotny. Przedstawiamy właściwości i zastosowanie herbaty matcha.
Czym jest herbata matcha, która stała się ostatnio bardzo modna?
Herbata matcha w ostatnich latach budzi ogromne zainteresowanie wśród Europejczyków, którzy nie tylko doceniają jej charakterystyczny smak i kolor, ale również liczne właściwości prozdrowotne. Jej picie może korzystnie wpływać na organizm na wielu poziomach. Matcha to sproszkowana zielona herbata, która powstaje z całych liści, dlatego zachowuje pełne spektrum składników odżywczych. W jej przypadku spożywa się nie tylko sam napar, lecz cały surowiec, co przekłada się na dostarczenie organizmowi cennych substancji.
Matcha pochodzi z Japonii, gdzie od wieków stanowi ważny element lokalnej tradycji i jest wykorzystywana podczas rytuałów. Do jej produkcji wykorzystuje się surowiec pochodzący z krzewów, które przed zbiorem są zacieniane, co zwiększa zawartość chlorofilu w liściach zielonej herbaty. Wspomniany związek nadaje im charakterystyczną i intensywną barwę. Następnie liście zielonej herbaty są suszone i mielone na drobny proszek, który spożywa się w całości, dlatego organizm otrzymuje więcej substancji aktywnych niż w klasycznym naparze.
W związku z tym, że w liściach herbaty mogą kumulować się różne szkodliwe związki, w tym metale ciężkie, takie jak ołów i kadm, warto sięgać po ekologiczną matchę, którą można znaleźć tutaj: https://aptekapuls.pl/2242-mizu-matcha.
Jakie właściwości zdrowotne ma herbata matcha i co ją wyróżnia na tle zwykłej zielonej herbaty?
Matcha w proszku dostarcza mnóstwo przeciwutleniaczy, które chronią komórki przed stresem oksydacyjnym i zapobiegają ich uszkodzeniu. Dzięki wysokiej zawartości katechin wspomaga metabolizm i tym samym ułatwia odchudzanie. Z kolei obecność L-teaniny sprzyja koncentracji i może zmniejszać napięcie psychiczne. Wspomniany napój korzystnie wpływa także na odporność i profil lipidowy, gdyż prowadzi do spadku stężenia „złego” cholesterolu LDL, który zwiększa ryzyko miażdżycy i chorób serca. Badania wykazują, że regularnie picie matchy może wspierać układ krążenia i spowalniać procesy starzenia, jakie zachodzą w organizmie.
Jak matcha wpływa na metabolizm i czy wspiera odchudzanie?
Osoby, które pragną zrzucić zbędne kilogramy, powinny zwrócić uwagę na japońską herbatę matcha, gdyż ta wspiera metabolizm i ułatwia kontrolę masy ciała. Obecne w niej katechiny nasilają termogenezę i wspomagają spalanie tłuszczu podczas aktywności fizycznej. Omawiany napój może także stabilizować poziom glukozy, ograniczając napady głodu. Ponadto L-teanina łagodzi napięcie, przez co sprzyja utrzymaniu zdrowych nawyków żywieniowych. Należy jednak pamiętać, że efekt odchudzania zależy od całokształtu, na który składa się dieta, ruch, sen i zdrowy styl życia.
Czy picie matchy wzmacnia odporność i opóźnia procesy starzenia?
Matcha zawiera silne przeciwutleniacze, które neutralizują wolne rodniki i chronią komórki przed stresem oksydacyjnym, zapobiegając w ten sposób uszkodzeniu DNA i innych makromolekuł. Obecność katechin, ze szczególnym uwzględnieniem EGCG, wspiera odpowiedź immunologiczną i ogranicza stany zapalne w organizmie. Jednocześnie wysoka zawartość chlorofilu sprzyja naturalnym procesom detoksykacyjnym, które przyczyniają się do usunięcia z ustroju szkodliwych substancji. W rezultacie organizm lepiej radzi sobie z czynnikami, które przyspieszają procesy starzenia.
Jakie właściwości antyoksydacyjne ma matcha i czym jest EGCG oraz katechiny?
Każda filiżanka matchy dostarcza skoncentrowaną porcję antyoksydantów, które wspierają ochronę komórek przed stresem oksydacyjnym. Na szczególną uwagę zasługuje galusan epigallokatechiny, który uchodzi za jedną z najsilniejszych katechin. Wspomniany związek należy do polifenoli, które wspomagają naturalną równowagę organizmu, neutralizując wolne rodniki i redukując stany zapalne. Silne działanie antyoksydacyjne matchy wynika z wysokiej zawartości przeciwutleniaczy – w przypadku tego napoju organizm otrzymuje substancje aktywne pochodzące z całych liści herbaty.
Jak działa L-teanina w matchy i czy poprawia koncentrację oraz samopoczucie?
L-teanina obecna w matchy wspiera koncentrację i stabilność emocjonalną, a jej działanie uzupełnia kofeina – taki duet zapewnia łagodny i długotrwały efekt pobudzenia. Sprawia to, że po spożyciu napoju nie dochodzi do nagłych spadków energii czy rozdrażnienia. Kluczową rolę odgrywają tutaj właściwości L-teaniny, która wpływa na określone fale mózgowe, przez co sprzyja relaksowi. Wspomniany związek może także poprawiać jakość uwagi i ułatwiać skupienie się na wykonywanych zadaniach. W efekcie matcha pomaga zachować równowagę między pobudzeniem a wyciszeniem.
Jak prawidłowo parzyć herbatę matcha, aby zachować jej właściwości zdrowotne?
Aby zachować właściwości prozdrowotne matchy, jej liście należy parzyć z uważnością i precyzją. Przyrządzając tradycyjny japoński napój, należy użyć wody o temperaturze 70–80°C. Zbyt gorąca może bowiem zniszczyć cenne związki bioaktywne. Drobno zmielony proszek warto wcześniej przesiać, aby uniknąć grudek. Następnie należy energicznie wymieszać go za pomocą bambusowej miotełki w celu uzyskania pianki. Postępując zgodnie z tą instrukcją, udaje się zachować pełnię składników odżywczych i ich biodostępność.
Czy herbata matcha ma skutki uboczne i kto powinien uważać na jej spożycie?
Skutki uboczne pojawiają się zwykle przy spożyciu zbyt wielu filiżanek matchy, ponieważ napój dostarcza kofeinę, która może nasilać niepokój i bezsenność. Z tego względu wrażliwe osoby skarżą się na kołatanie serca i rozdrażnienie. Poza tym matcha green tea zawiera katechiny, które mogą ograniczać wchłanianie żelaza z diety. Zaleca się zatem zachowanie szczególnej ostrożności kobietom w ciąży i osobom z anemią. Pacjenci, którzy przyjmują leki uspokajające lub kardiologiczne, powinni natomiast skonsultować z lekarzem spożywanie matchy z powodu ryzyka niebezpiecznych interakcji.
Co to jest herbata matcha? FAQ
Czy można pić matchę przy anemii?
Przy anemii zaleca się zachowanie ostrożności, ponieważ zielona herbata matcha może ograniczać wchłanianie żelaza. Zawarte w niej katechiny wiążą ten pierwiastek w przewodzie pokarmowym, przez co utrudniają jego przyswajanie przez organizm. W związku z tym należy zachować odstęp między posiłkiem bogatym w żelazo a piciem naparu, aby zmniejszyć ryzyko niedoborów i pogorszenia wyników krwi.
Jakie są minusy picia matchy?
Sproszkowana herbata zielona zawiera kofeinę, a jej nadmiar może powodować u niektórych osób niepokój, bezsenność i ogólne rozdrażnienie. Poza tym przy nadwrażliwości przewodu pokarmowego niekiedy pojawiają się nudności i dyskomfort trawienny.
Jak zrobić matcha latte?
W celu przygotowania napoju należy przesiać proszek i zalać go niewielką ilością gorącej wody. Następnie matcha herbata powinna zostać dokładnie spieniona przy użyciu bambusowej trzepaczki lub spieniacza. Na końcu dodaje się podgrzane mleko, uzyskując kremową konsystencję i delikatny, lekko roślinny smak napoju.
Bibliografia
- Kochman J., Jakubczyk K., Antoniewicz J., Mruk H., Janda K., 2020, Health Benefits and Chemical Composition of Matcha Green Tea: A Review, Molecules, 26(1):85, DOI: 10.3390/molecules26010085.
- Sokary S., Al-Asmakh M., Zakaria Z., Bawadi H., 2022, The therapeutic potential of matcha tea: A critical review on human and animal studies, Curr Res Food Sci, 6:100396, DOI: 10.1016/j.crfs.2022.11.015.
- Sohail A. A., Ortiz F., Varghese T., Fabara S. P., Batth A. S., Sandesara D. P., Sabir A., Khurana M., Datta S., Patel U. K., 2021, The Cognitive-Enhancing Outcomes of Caffeine and L-theanine: A Systematic Review, Cureus, 13(12):e20828, DOI: 10.7759/cureus.20828.
- Uchida K., Meno K., Korenaga T., Liu S., Suzuki H., Baba Y., Tagata C., Araki Y., Tsunemi S., Aso K., Inagaki S., Nakagawa S., Kobayashi M., Kakuma T., Asada T., Ota M., Takihara T., Arai T., 2024, Effect of matcha green tea on cognitive functions and sleep quality in older adults with cognitive decline: A randomized controlled study over 12 months, PLoS One, 19(8):e0309287, DOI: 10.1371/journal.pone.0309287.
- Willems M. E. T., Şahin M. A., Cook M. D., 2018, Matcha Green Tea Drinks Enhance Fat Oxidation During Brisk Walking in Females, Int J Sport Nutr Exerc Metab, 28(5):536-541, DOI: 10.1123/ijsnem.2017-0237.
